Haber Detayı
28 Haziran 2021 - Pazartesi 10:43
 
Pazarda, manavda satılan kültür mantarı zehirler mi?
Pazarda, manavda satılan kültür mantarlarının zehirleyip zehirlemediği merak ediliyor. Ayrıca doğadaki mantar türleri yenilebilir mi? Yenilirse zehirlenme olasılığı var mıdır sorularına yanıt aranıyor.
SAĞLIK Haberi
Pazarda, manavda satılan kültür mantarı zehirler mi?

SONTELGRAF

Mantar zehirlenmeleri, dünyada en bilinen ve en yaygın şekilde görülür. Özellikle kırlarda, ormanlarda kendiliğinden yetişen mantarların bazıları yenildiğinde zehirlenme vakaları ortaya çıkabilmektedir. Sonbahar ve ilkbahar aylarında çok sık görülen mantar zehirlenmesinin tedavisi olsa da süreç oldukça sıkıntılıdır. Yenmesinden sonra, bazen iki, bazen altı, bazen de yirmi dört saat sonra içerisinde zehirlenme meydana gelebilir. Mantarın çeşidi, mantarın içerisinde bulunan zehir ya da mantarın üzerindeki bakterilere bağlı olarak zehirlenmeler görülebilir.

KÜLTÜR MANTARI ÇİĞ TÜKETİLEBİLİR Mİ?

Nemli ortamları seven mantarlar kırlarda olduğu gibi çiftlik ortamında da üretilir.  Kültür mantarı en güvenilir mantar türlerindendir. Kültür mantarı rahatlıkla her yemekle birlikte korkmadan tüketilebilir. Mantar güvenilir yerlerden alınmalı, bilinmeyen mantarlar tüketilmemeli. Uzmanlar, kültür mantarının yetiştirildiği bölgelerde bazı mikroplarla temas etme ihtimaline dikkat çekerek, “Bu mikroplardan kendimizi korumak için kültür mantarını çiğ olarak tüketmemeliyiz. Pişirirsek daha güvenilir ve sağlıklı bir mantar yemiş oluruz. Eğer kültür mantarlarını çiğ tüketirseniz, mikrop olma ihtimalini de düşündüğümüzde çeşitli bağırsak sorunları ile karşılaşabilirsiniz” diyor.

MANTAR ZEHİRLEMELERİ NASIL ANLAŞILIR?

Zehirli mantar türünden sadece birkaçı yenildiğinde gerçekten ölümcül olsa da, bu ölümcül mantarların çoğu yenilebilir türlere talihsiz bir benzerlik gösterir ve bu nedenle özellikle tehlikelidir.  

Uzmanların, mantar zehirlenmelerine karşı verdiği bilgiler ve yaptıkları uyarılardan öne çıkan bazı başlıklar şöyle: “Mantar yedikten sonra bulantı, kusma gibi belirtiler varsa acilen doktora başvurun. Peki ya mantardan zehirlendiğimizi nasıl anlarız? Mantarın türüne göre değişiklik gösteren bu belirtiler genelde 2 ile 5 saat aralığında anlaşılmaktadır. Halsizlik, bulanık şekilde görme, bulantı, terleme, tansiyonunuzun düştüğü zamanlarda hemen doktora başvurmalısınız.  Zehirli mantar türlerinde ısıya dayanıklı amatoksinler pişirme sıcaklıklarına dayanır ve vücuttaki hücrelere hızla zarar verir. Tüketimden 6 ila 12 saat sonra şiddetli karın ağrısı, kusma ve kanlı ishal ortaya çıkar ve dokulardan hızlı sıvı kaybına ve yoğun susuzluğa neden olur. Karaciğer, böbrekler ve merkezi sinir sisteminin şiddetli tutulumu belirtileri, idrar çıkışında azalma ve kan şekerinde düşüş de dahil olmak üzere kısa süre sonra takip eder. Bu durum, vakaların yüzde 50'sinden fazlasında komaya ve ölüme yol açmaktadır. 

MANTAR ZEHİRLENMELERİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Doğal alanlarda yetişen ve yapısında zehirli madde bulunan şapkalı mantarların taze, kurutulmuş veya konserve olarak çiğ veya pişirilerek yenmesi sonucunda gelişen ve ölümle de sonuçlanabilen ciddi bir zehirlenmedir. Mantar zehirlenmeleri, özellikle ilkbahar ve sonbahar aylarında görülür. Ülkemizde doğal alanlarda yetişen zehirli mantarların da bulunduğu unutulmamalıdır.

MANTAR ZEHİRLENMESİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Zehirlenme belirtileri mantarda bulunan zehirin niteliğine göre değişir. Belirtiler; 2 saat ile 6 saat sonra ortaya çıkabilir.

Zehirli mantarın yenmesini izleyen 2 saat sonraki bulgular; sersemlik, uykuya meyil, tansiyon düşüklüğü, bulanık gorme, yüz ve boyunda kızarma, nabızda artış, ağızda metal tadı, bulantı ve kusma ile terlemedir.

6 saat soma gelişebilen zehirlenme belirtileri; bulantı, kusma, ishal, ateş, nabız artışı, karın ağrısı, karaciğer ve böbrek yetersizliğidir. Sonuçta koma ve ölüm de söz konusu olabilmektedir.

ULUSAL ZEHİR DANIŞMA MERKEZİ’NE BAŞVURUN

 Zehirlenme belirtilerinin görülmesi halinde en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmalı, yenilen mantar konusunda tedaviyi gerçekleştirecek doktora yeterli bilginin aktarılmalıdır. 

Zehirlenmelerde şu soruların cevapları önemlidir.

  • Mantar yendikten kaç saat sonra semptomlar ortaya çıktı?
  • Semptomlar nelerdir?
  • Özellikle ilk yakınmalar nelerdir?
  • Kaç tür mantar yendi?
  • Mantarı yiyen herkes hastalandı mı?
  • Mantar yemeyip hastalanan var mı?
  • Mantarın toplandığı ve saklandığı koşullar nedir? (Besin zehirlenmesinden ayırt etmek için)
  • Mantar çiğ mi yoksa pişirilerek mi yendi?
  • Mantar kaç öğünde yenildi?
  • Son 72 saat içerisinde alkol alındı mı?

 Mantar zehirlenmelerinin tedavisi zehirlenme bulgularına yöneliktir. Zehirlenmeler konusunda 114 numaralı Ulusal Zehir Danışma Merkezi'nden bilgi alınabilir. Acil Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nden ( UZEM - Ulusal Zehir Danışma Merkezi ) antidot ( panzehir ) edinebilir.

 

Kaynak: Editör:
Etiketler: Sontelgraf, Sıcak Haber, Pazarda,, manavda, satılan, kültür, mantarı, zehir
Yorumlar
Haber Yazılımı